آزمایش خون برای RA (آرتریت روماتوئید) و دیگر بیماری­های خودایمنی

» آزمایش خون برای RA (آرتریت روماتوئید) و دیگر بیماری­های خودایمنی

آزمایش­های مختلفی برای تشخیص آرتریت روماتوئید (روماتیسم مفصلی، RA) و بیماری­های التهابی دیگر مورد استفاده قرار می­گیرد.

آزمایش­های خون معمولا سریع انجام می­شوند. پزشک شما را به آزمایشگاه می­فرستد؛ در آنجا با استفاده از یک سوزن از شما نمونه خون گرفته می­شود و خون شما در چندین لوله آزمایش قرار داده می­شود. نتایج پس از چند روز آماده می­شود. رایج­ترین آزمایش­های خون برای آرتریت روماتوئید عبارت­اند از:

فاکتور روماتوئید (RF)

آنچه اندازه گرفته می­شود: فاکتور روماتوئید گروهی از پروتئین­ها است که هرگاه سیستم ایمنی به بافت سالم حمله می­کند، بدن شما آن را تولید می­کند.

محدوده طبیعی: u/mL 20-0 (واحد در هر میلی­متر خون)

مقادیر بالا: u/mL 20 یا بیشتر

معنی آزمایش: حدود 70 تا 90 درصد از افراد با RF بالا مبتلا به آرتریت روماتوئید هستند. اما افرادی که به آرتریت روماتوئید مبتلا نیستند نیز ممکن است فاکتور روماتوئید داشته باشند. به طور کلی اگر به آرتریت روماتوئید مبتلا هستید ولی RF بالایی ندارید، بیماری شما شدت کمی خواهد داشت. حتی در مرحله بهبود بیماری نیز ممکن است میزان RF بالا باشد.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       یک عفونت مزمن

·       اندوکاردیت باکتریایی

·       سرطان

·       دیابت

·       لوپوس

·       سندرم شوگرن

ضد پپتیدهای حلقوی سیترولینه (anti-CCP)

آنچه اندازه گرفته می­شود: پروتئین­هایی که بدن شما در هنگام وجود التهاب تولید می­کند. احتمالا این آزمایش همراه با آزمایش RF انجام می­شود.

محدوده طبیعی: u/mL 20 یا کمتر

معنی آزمایش: این آزمایش روشی برای تشخیص آرتریت روماتوئید در مراحل اولیه آن محسوب می­شود. سطح anti-CPP در افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید یا افرادی که در شرف ابتلا به آن هستند، بالا است. آزمایش مثبت به معنی این است که شما به احتمال 97% مبتلا به آرتریت روماتوئید هستید. اگر آنتی­باد­ی­های

anti-CPP دارید، ممکن است آرتریت روماتوئید شما شدیدتر باشد.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید: این آزمایش تنها برای تشخیص آرتریت روماتوئید به کار می­رود.

سرعت رسوب گلبول­های قرمز (ESR)

آنچه اندازه گرفته می­شود: سرعت تجمع گلبول­های قرمز و ته­نشین­شدن آن­ها در یک لوله آزمایش شیشه­ای در عرض یک ساعت.

محدوده طبیعی:

·       مردان زیر 50 سال: mm/h 15-0

·       مردان بالای 50 سال: mm/h 20-0

·       زنان زیر 50 سال: mm/h 20-0

·       زنان بالای 50 سال: mm/h 30-0

معنی آزمایش: ESR در افراد سالم دارای مقدار پایینی است. التهاب باعث می­شود سلول­ها سنگین­تر شده و بنابراین سریع­تر ته­نشین شوند. مقادیر بالا معمولا با یک بیماری فعال مرتبط است، هر چند که همواره اینگونه نیست.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید: ESR بالا به بیماری خاصی مرتبط نیست ولی معمولا نشانه وجود التهاب در بدن است. اگر به بیمار­ی­های زیر مبتلا باشید نیز ممکن است ESR شما بالا باشد:

·       پلی­میالژی روماتیسمی

·       واسکولیت سیستمیک

·       آرتریت موقت

پروتئین واکنشی سی (CRP)

آنچه اندازه گرفته می­شود: پروتئینی که کبد در صورت وجود التهاب در بدن تولید می­کند.

محدوده طبیعی: معمولا کمتر از 10 میلی­گرم در لیتر، ولی نتایج در افراد و آزمایشگاه­های مختلف متفاوت است.

معنی آزمایش: مقدار CRP پیش از بروز نشانه­ها افزایش می­یابد، بنابراین این آزمایش در یافتن زودهنگام بیماری به پزشک کمک می­کند. مقادیر بالا نشان­دهنده وجود یک التهاب جدی یا آسیب در بدن است. علاوه بر این، پزشکان پس از تشخیص بیماری و به منظور پایش فعالیت بیماری و همچنین برای برآورد تاثیر درمان نیز از این آزمایش استفاده می­کنند.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       بیماری خودایمنی

·       حمله قلبی

·       عفونت

آنتی­بادی ضد هسته (ANA)

آنچه اندازه­گیری می­شود: این مجموعه از آزمایش­ها حضور پادتن­های غیرطبیعی مشخصی را در بدن اندازه­گیری می­کنند.

محدوده طبیعی: این آزمایش­ها بر حسب تیتر اندازه­گیری می­شوند (کمترین نسبت ترکیب یک محلول و یک ماده که به یک واکنش می­انجامد). مقدار رقیق­سازی 1:40 (یا 1 بخش پادتن در 40 بخش محلول) منفی می­باشد.

اگر نتیجه ANA مثبت باشد، ممکن است به یک اختلال خودایمنی مبتلا باشید، ولی این آزمایش به تنهایی نمی­تواند تشخیص قابل اطمینانی ارائه دهد. اگر نتیجه ANA منفی باشد، به احتمال زیاد به بیماری خودایمنی مبتلا نیستید.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       لوپوس

·       اسکلرودرمی

·       سندرم شوگرن

HLA-B27

آنچه اندازه گرفته می­شود: یک پروتئین بر روی سطح گلبول­های سفید

وجود این پروتئین غیرطبیعی نیست. 8 الی 10 درصد افراد سفیدپوست دارای این پروتئین هستند، ولی اکثر آن­ها مبتلا به بیماری نیستند.

معنی آزمایش: HLA-B27 یک ژن است که به گروهی از بیماری­ها، موسوم به اسپوندیلوآرتروپاتی­ها، مرتبط می­باشد. این بیماری­ها مفاصل و محل اتصال رباط­ها و تاندون­ها به استخوان­ها را درگیر می­کنند.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       اسپوندیلیت آنکیلوزان

·       آرتریت جوانان

·       آرتریت پسوریاتیک

·       سندرم رایتر (آرتریت واکنشی)

شمارش کامل سلول­های خونی

آنچه اندازه گرفته می­شود:

·       گلبول­های قرمز، که اکسیژن را از شش­ها به بدن شما منتقل می­کنند

·       گلبول­های سفید، که با عفونت مقابله می­کنند

·       هماتوکریت، میزان گلبو­ل­های قرمز در خون

·       هموگلوبین، پروتئینی که به حمل اکسیژن در بدن کمک می­کند

·       پلاکت­ها، که به لخته­شن خون کمک می­کنند

محدوده طبیعی:

·       گلبول­های قرمز: 93/3 تا 69/5 میلیون سلول در هر میلی­متر مکعب (million/mm3)

·       گلبول­های سفید: 5/4 تا 1/11 هزار سلول در هر میلی­متر مکعب (thousand/mm3)

·       هماتوکریت:

o      مردان: 36% تا 52%

o      زنان: 34% تا 46%

·       هموگلوبین:

o      مردان: 2/13 تا 3/17 گرم در هر دسی­لیتر (g/dL)

o      زنان: 7/11 تا 1/16 گرم در هر دسی­لیتر (g/dL)

·       پلاکت­ها: 150 تا 450 هزار در هر میلی­متر مکعب (thousand/mm3)

معنی آزمایش: این آزمایش به پزشک کمک می­کند تا تصمیم بگیرد که آیا روش­های درمانی یا خود بیماری باعث مشکلات دیگری مانند کم­خونی می­شود یا خیر. همچنین عوارض جانبی ناشی از داروهای دیگر را می­توان بررسی نمود.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       کم­خونی (انواع مختلف)

·       عفونت­ها

·       سرطان خون

کراتین کیناز (CK)

آنچه اندازه گرفته می­شود: سطوح آنزیم عضلانی کراتین فسفوکیناز (CPK)

محدوده طبیعی: سطح این آنزیم با سن، جنسیت و نژاد متغیر است. پزشک معنی نتایج را به شما خواهد گفت.

معنی آزمایش: ممکن است یک بیماری التهابی عضله داشته باشید. سطوح بالای CPK نیز می­تواند پس از تروما، تزریق در عضله، بیماری عضلانی ناشی از کم­کاری تیروئید، و مصرف داروهای خاصی مانند داروهای پایین­آورنده کلسترول موسوم به استاتین­ها مشاهده شود.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       لوپوس

·       حمله قلبی

·       دیستروفی عضلانی

·       بارداری زودرس

کمپلمان

آنچه اندازه گرفته می­شود: بیش از 30 پروتئین خون که در سیستم ایمنی بدن در خلال یک واکنش التهابی با یکدیگر کار می­کنند. پروتئین­های کمپلمان می­توانند در خلال این فرآیند به طور کامل مصرف شوند.

محدوده طبیعی:

·       Serum CH50: U/mL 75-30 (واحد در هر میلی­لیتر)

·       Serum C3:

o      مردان: mg/dL 252-88 (میلی­گرم در هر دسی­لیتر)

o      زنان: mg/dL 206-88

·       Serum C4:

o      مردان: mg/dL 72-12

o      زنان: mg/dL 75-13

معنی آزمایش: سطوح پایین این سه پروتئین کمپلمان می­تواند نشان­دهنده لوپوس یا واسکولیت، یا عروق خونی ملتهب باشد. اگر مبتلا به لوپوس با بیماری کلیوی هستید، ممکن است پزشک از شما بخواهد که این آزمایش را ادامه دهید زیرا مقدار این پروتئین­ها همراه با فعالیت بیماری کم و زیاد می­شود.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       عفونت

·       بیماری کلیوی

·       بیماری کبد

کرایوگلوبولین­ها

آنچه اندازه گرفته می­شود: پروتئین­هایی که در معرض سرما به یکدیگر می­چسبند و در دمای طبیعی به صورت محلول در می­آیند.

معنی آزمایش: سه نوع کرایوگلوبولین وجود دارد:

·       نوع 1 که در سرطان شایع­تر است

·       نوع 2 که معمولا با هپاتیت C یا عفونت­های ویروسی دیده می­شود

·       نوع 3 که به احتمال زیاد بیانگر یک بیماری خودایمنی است

محدوده طبیعی: اگر نتیجه آزمایش منفی باشد، طبیعی است. در حالت عادی کرایوگلوبولین در خون وجود ندارد.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       هپاتیت B و C

·       HIV

·       بیماری کلیوی

·       بیماری لایم

·       لوپوس

·       میلوم متعدد

·       سندرم شوگرن

آنتی­بادی­های سیتوپلاسمی ضد نوتروفیل (ANCA)

آنچه اندازه گرفته می­شود: پروتئین­هایی به گلبول­های سفید حمله می­کنند

محدوده طبیعی: اگر نتیجه آزمایش منفی باشد (این آنتی­بادی­ها در خون وجود ندارند)، یا تیتر کمتر از 1:20 طبیعی است.

معنی آزمایش: اگر آزمایش مثبت باشد، شما به نوعی واسکولیت یا عروق خونی ملتهب مبتلا هستید. همچنین ممکن است این آزمایش را پس از تشخیص بیماری انجام دهید. این آزمایش به پزشک کمک می­کند که پیشرفت بیماری را پایش نماید، هر چند که ارتباط آن با فعالیت بیماری کامل نیست.

بیماری­های دیگری که ممکن است داشته باشید:

·       گرانولوماتوز با پلی­آنژیت

·       پلی­آنژیت میکروسکوپی

·       سندرم چرگ-اشتراوس



آخرین مطالب این وبلاگ